Đằng sau những bộ đồ lót

Xi Mengyao (Hề Mộng Dao), người mẫu Trung Quốc nổi tiếng nhất của Victoria’s Secret. Ảnh: Jakarta Post

Đó là một màn quảng bá thương hiệu, cũng có thể nói là mang “đặc sắc Trung Quốc”. Chính quyền Bắc Kinh đã từ chối cấp thị thực cho một số người nổi tiếng và nhà báo tham gia chương trình.

Nữ ca sĩ Katy Perry chẳng hạn, bị từ chối thị thực vì từng xuất hiện trong một sô diễn ở Đài Loan với bộ váy hình hoa hướng dương - cũng là biểu tượng của phong trào đòi độc lập của hòn đảo này.

Trong khi đó, người mẫu Gigi Hadid không tới được Trung Quốc vì xuất hiện trên tài khoản mạng xã hội của mình nheo mắt lại giả kiểu dân châu Á mắt híp, một tay giơ cao bánh quy hình tượng Phật. Hadid còn phải đối mặt với làn sóng chỉ trích dữ dội.

Báo Trung Quốc Jing Daily nói việc công ty chủ quản “không ra tay đủ mạnh”, tức không sa thải cô, là “một cái tát với lòng tự hào dân tộc của những người Trung Quốc thuộc thế hệ thiên niên kỷ”.

Cô người mẫu Mỹ ngờ nghệch mới 22 tuổi sau đó đã phải xin lỗi công khai. “Tôi hết sức tôn trọng và yêu mến người dân Trung Quốc” - Hadid nói.

Tất cả bắt đầu là chuyện làm ăn thuần túy. Nhu cầu đồ lót cao cấp cho nữ giới đang tăng mạnh ở Trung Quốc, khi thu nhập tăng lên và địa vị xã hội của phụ nữ thay đổi.

Như thế, ta thấy ở đây VS, một cách trớ trêu, đóng vai trò cả hai lực kéo và đẩy trong nỗ lực bình đẳng giới tại Trung Quốc, một điểm then chốt của phong trào nữ quyền toàn cầu, bởi cả quy mô dân số và tư tưởng Khổng học còn ăn sâu bén rễ.

Trong khi thương hiệu này về cơ bản kinh doanh bằng những phụ nữ đẹp một cách phi thực tế và trở nên nổi tiếng toàn cầu chính nhờ những cô gái đôi mươi ăn mặc thiếu vải, cùng lúc họ lại là biểu trưng cho sự can đảm và tự do hơn, ít ra là trong ăn mặc, ở Trung Quốc.

Doanh số bán đồ lót nữ ở Trung Quốc, như nhiều thứ khác, tăng trưởng rất nhanh: gấp đôi trong 5 năm qua, lên mức 18 tỉ USD và riêng VS đang đặt mục tiêu đạt doanh số 1 tỉ USD (cho nhiều mặt hàng khác mang thương hiệu này, ngoài đồ lót) ở đất nước đông dân nhất hành tinh vào năm 2021.

Tuy nhiên, phải nói rằng ở các cửa hàng thời trang Trung Quốc, khu vực bán đồ lót vẫn còn kín đáo và sự thuận tiện được ưu tiên hơn so với sự hấp dẫn.

Cuộc chiến về giá đang rất khốc liệt, với các thương hiệu quốc nội đang vận động mạnh mẽ để thu hút khoảng 200 triệu phụ nữ trẻ trưởng thành ở Trung Quốc, ngày càng nhiều người sẵn sàng bỏ ra hàng trăm USD cho một bộ đồ lót.

Từ một góc nhìn khác, những chương trình như VS cũng làm thay đổi tiêu chuẩn về cái đẹp ở Trung Quốc. Những năm 1920, Thượng Hải được gọi là Paris của phương Đông với những sàn nhảy, kiến trúc art deco, các CLB quý ông, ngành công nghiệp điện ảnh phát đạt và tất nhiên những thiếu nữ mặc xường xám giờ đã là huyền thoại.

Nhưng từ năm 1966, cuộc Cách mạng văn hóa đã làm đảo lộn tất cả - hủy bỏ các tiêu chuẩn phương Tây, đồng thời đả phá luôn cái đẹp truyền thống Trung Hoa.

Từ sau đổi mới, đầu những năm 1990 trở đi, những hình mẫu lý tưởng về phụ nữ đẹp ở Trung Quốc là sự kết hợp giữa truyền thống và làn sóng phim Hàn, lúc đó đang hoành hành khắp châu Á: mắt to, da tái tái, cằm nhọn, gầy gò.

Cứ như thế, phụ nữ châu Á muốn giống các ngôi sao nhạc pop Hàn Quốc và những ngôi sao nhạc pop Hàn Quốc muốn có chiếc mũi nhọn của những cô người mẫu phương Tây, kiểu VS.

Trong những nỗ lực chèo kéo thị trường béo bở mới này, VS đã chọn ra được 8 cô người mẫu Trung Quốc tham gia chương trình, nhưng thật đáng nói là tới giờ vẫn chưa có ai đạt tới đẳng cấp “angel” (nghĩa là thiên thần), một kiểu hợp đồng độc quyền mà VS chỉ dành cho những Tyra Banks, Adriana Lima hay Karlie Kloss.

Thông điệp thật rõ ràng: Tiêu chuẩn hạn hẹp về cái đẹp của VS sẽ không thay đổi. Ngược lại, phụ nữ Trung Quốc - và có lẽ cả châu Á nói chung - dù đông đảo tới đâu vẫn sẽ phải nghe một nhúm người của VS tuyên bố cơ thể và khuôn mặt của họ phải như thế nào mới gọi là đẹp. ■