Chim sợ cành cong

Một ngày giữa tháng 5-2023, nhiều báo đưa tin: Một bệnh nhân tên T.A., 28 tuổi ở Hà Giang được Bệnh viện Việt Đức tiến hành phẫu thuật trả lại giới tính thật. 

Bệnh nhân này khi chào đời bị nhầm tưởng là con gái, do bộ phận sinh dục nam bị ẩn. 10 ngày sau ca mổ, chị A. giờ đã vui mừng thành anh A.. 

Theo PGS.TS Nguyễn Việt Hoa - trưởng khoa phẫu thuật nhi và trẻ sơ sinh Bệnh viện Việt Đức, tại Việt Nam mỗi năm ghi nhận khoảng 40 ca bất thường giới tính như thế.

Tìm trên Google, chúng ta có thể dễ dàng thấy nhiều ca tương tự. Trong thể thao, cách đây 20 năm tại Hội khỏe Phù Đổng diễn ra ở TP.HCM, một nữ VĐV đến từ An Giang cũng có ngoại hình y như nam. 

Thế là các bác sĩ tâm tình, thuyết phục em đi khám và tại Bệnh viện Bình Dân, em đã vui mừng khi được các bác sĩ xác định là nam. Mẫu số chung của các câu chuyện này là phần lớn đều rơi vào những gia đình nghèo, sống ở nông thôn, còn thiếu thốn nhiều điều kiện về y tế. Khi chào đời, các nữ hộ sinh đơn giản bằng mắt thường không thấy bộ phận sinh dục nam, thế là báo trẻ có giới tính nữ.

Trở lại câu chuyện đang ồn ào trong làng bóng chuyền Việt Nam, một cựu quan chức Liên đoàn Bóng chuyền cho rằng cái dở thuộc về những người có trách nhiệm, khi ngó lơ cho qua chuyện hoặc nói quá nhiều về góc nhìn thể thao (chuyện công bằng trong thi đấu, đòi hỏi nhân vật chính phải đi kiểm tra giới tính và trả lời nghi vấn của dư luận). 

Người ta quên chuyện lớn hơn là cả một tương lai còn rất dài phía trước của VĐV. Cứ khi đề cập chuyện này lại xuất hiện luồng dư luận cho rằng sự im lặng của nhân vật chính đồng nghĩa với gian dối, điều càng làm người trong cuộc thu mình lại, như một con chim đã bị tên giờ thấy cành cong.

Câu chuyện này không nên chỉ nhìn từ góc thể thao. Sự im lặng cũng là dễ hiểu trước những phức tạp tâm sinh lý của một con người bị xã hội nhìn nhận là khác thường, dù như trên đã nói, những trường hợp như vậy không quá hiếm hoi. Có lẽ nhìn nhận như vậy, mọi chuyện sẽ dễ tháo gỡ hơn. ■